Bệnh ung thư tuyến giáp: nguyên nhân triệu chứng và cách điều trị bệnh

Theo thống kê của Tổ chức Chống ung thư toàn cầu (International Union against Cancer: IUAC), năm 2010, ở Việt Nam tỉ lệ mắc bệnh ung thư tuyến giáp là 8,4 ca mới /100.000 dân đối với nữ và 3,2 ca mới/100.000 đối với nam. Đây là bệnh ung thư thường gặp nhất của các tuyến nội tiết, đứng thứ 6 trong các loại ung thư.

Ngày càng có nhiều người trẻ dưới 20 tuổi bị chuẩn đoán mắc bệnh này và tỷ lệ mắc mắc bệnh ở nữ giới cao gấp 2-3 lần nam giới. Bệnh có diễn biến âm thầm nhưng nếu được phát hiện sớm và điều trị kịp thời thì bệnh có thể chữa khỏi. Trong bài viết dưới đây, chúng tôi sẽ cung cấp cho các bạn những thông tin đầy đủ nhất về căn bệnh này.

Kiến thứ về bệnh ung thư tuyến giáp

ung-thu-tuyen-giap-1
Bệnh ung thư tuyến giáp là gì?

Thế nào là bệnh ung thư tuyến giáp?

Tuyến giáp là một trong những tuyến nội tiết quan trọng của cơ thể, nằm ở phía trước cổ, hình dạng như con bướm, trọng lượng khoảng 10-20gram. Tuyến giáp có hai thùy (trái và phải) và một eo tuyến nối hai thùy này với nhau. Tuyến giáp có chức năng điều tiết lượng canxi trong máu, kích thích hoạt động của tim, tăng cường co bóp; kích thích sự phát triển của hệ thần kinh….

Bệnh ung thư tuyến giáp được phát hiện khi các tế bào ác tính được tìm thấy trong các mô của tuyến giáp. Các tế bào ung thư này xâm nhập và phá hủy các mô và các cơ quan xung quanh đó. Đồng thời, chúng có thể tách khỏi các nhân u ác tính để xâm nhập vào dòng máu và hệ thống bạch mạch. Giai đoạn đầu, bệnh phát triển rất âm thầm. Khi sờ vào, bạn sẽ chỉ thấy như có một nốt nhỏ vài mm chạy lên chạy xuống trong tuyến giáp. Sau đó, khối u này bắt đầu phát triển, chèn ép lên các cơ quan xung quanh. Người bệnh sẽ thấy nổi hạch ở cổ.

Nguyên nhân gây bệnh ung thư tuyến giáp

Nhiễm xạ:

Phơi nhiễm phóng xạ trong các sự cố hạt nhân, rò rỉ phóng xạ ra ngoài môi trường, hoặc nhiễm xạ do điều trị một số bệnh bằng phóng xạ. Việc thường xuyên chụp X-quang, siêu âm, CT cắt lớp cũng có thể là nguyên nhân gây bệnh. Ung thư có thể phát triển sau 5 năm bị nhiễm phóng xạ, thậm chí có thể sau 20 năm.

ung-thu-tuyen-giap-2Nguyên nhân gây ung thư tuyến giáp: nhiễm xạ, thiếu i-ốt, …

Thiếu i-ốt:

Tuyến giáp cần i-ốt để sản xuất hormone. Chế độ ăn uống thiếu i-ốt là một trong những nguyên nhân làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh. Một số cuộc khảo sát cho thấy những người sống ở vùng núi có nguy cơ mắc bệnh cao hơn những người sống ở vùng biển.

Di truyền:

Nếu trong gia đình có người mắc các bệnh đa bướu nội tiết, bướu cổ, hội chứng Cowden… thì nguy cơ mắc bệnh sẽ cao hơn người bình thường.

Rối loạn hoạt động của hệ miễn dịch:

Hệ miễn dịch có tác dụng sản xuất ra các kháng thể giúp cơ thể chống lại sự xâm nhập của các vi khuẩn, virut gây hại từ môi trường sống. Khi chức năng này bị rối loạn sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho các loại vi khuẩn có hại tấn công vào cơ thể, trong đó có tuyến giáp. Việc suy giảm hệ miễn dịch không chỉ là nguyên nhân gây bệnh ung thư tuyến giáp mà còn gây ra những bệnh lý nguy hiểm khác.

Thay đổi hormone:

Phụ nữ có nguy cơ mắc ung thư tuyến giáp cao hơn nam giới từ 2-3 lần. Lý giải cho sự chênh lệch này là do các yếu tố về hormone đặc thù ở nữ giới và quá trình mang thai đã kích thích sự hình thành bướu giáp và hạch tuyến giáp.

Tác dụng phụ của một số loại thuốc:

Trong quá trình điều trị một số bệnh về tuyến giáp, bác sĩ có thể chỉ định cho bệnh nhân uống i-ốt phóng xạ. Điều này cũng góp phần làm gia tăng nguy cơ mắc ung thư tuyến giáp. Việc sử dụng thuốc trong một thời gian dài sẽ ngăn chặn cơ thể tổng hợp hormone T4 khiến tuyến giáp bị suy giảm chức năng.

Các triệu chứng gây ung thư tuyến giáp

Ung thư tuyến giáp rất khó phát hiện sớm do không có biểu hiện rõ ràng. Bạn có thể căn cứ vào một số dấu hiệu nhận biết ung thư tuyến giáp sau đây:

Triệu chứng sớm:

  • Xuất hiện hạch, hoặc khối u ở vùng cổ: Hạch thường nhỏ, mềm, di động và cùng bên với khối u. Khối u khi sờ vào cảm giác cứng, bờ rõ, di động theo nhịp nuốt, bề mặt u có thể nhẵn hoặc gồ ghề.

Triệu chứng muộn:

  • Khối u khi phát hiện ở gian đoạn muộn đã phát triển khá lớn. Khối u dính chặt và xâm lấn vào các mô xung quanh, khả năng di động kém, có thể gây chảy máu và bội nhiễm.
  • Khàn giọng hay tắt tiếng; Khó thở; Ho kéo dài
  • Khó nuốt, cảm giác vướng, đau khi nuốt ở cổ do u chèn ép
  • Xuất hiện hạch to ở vùng cổ cũng là dấu hiện ung thư tuyến giáp giai đoạn muộn.

ung-thu-tuyen-giap-3
Xuất hiện hạch, u ở cổ là triệu chứng thường gặp của bệnh ung thư tuyến giáp

Ung thư tuyến giáp có nguy hiểm không?

Bệnh ung thư tuyến giáp là dạng ung thư thường gặp, nếu được phát hiện và điều trị kịp thời, người bệnh hoàn toàn có thể được chữa khỏi, kéo dài cuộc sống. Tuy nhiên, do các biểu hiện của bệnh khó phát hiện, diễn biến chậm nên mọi người thường chủ quan. Khi bệnh nhân thấy các biểu hiện như khó thở, nuốt nghẹn, nói khàn thì bệnh đã ở giai đoạn sau, nguy cơ bị khối u ác tính sẽ cao hơn. Nếu người bệnh để lâu không điều trị có thể dẫn đến tử vong.

Để chuẩn đoán sớm ung thư tuyến giáp, có thể sử dụng một số kỹ thuật như chụp X-quang, chụp cắt lớp vi tính và chụp cộng hưởng từ, siêu âm tuyến giáp, sinh thiết bằng kim, sinh thiết lạnh.

ung-thu-tuyen-giap-4
Bệnh ung thư tuyến giáp khá nguy hiểm nếu không phát hiện sớm

Cách điều trị bệnh ung thư tuyến giáp hiệu quả

Bệnh ung thư tuyến giáp có nhiều loại:

  • Ung thư tuyến giáp thể nhú: phát triển từ các tế bào sản xuất các hormone tuyến giáp chứa i-ốt. Các tế bào ung thư phát triển rất chậm và tạo thành nhiều cấu trúc nhỏ hẹp hình nấm trong khối u.
  • Ung thư tuyến giáp thể tủy: các khối u dạng tủy phát triển chậm nhưng khó kiểm soát.
  • Ung thư tuyến giáp thể nang: những khối u dạng nang có một lớp mô mỏng bao quanh, và được phát triển từ tế bào tạo hormone chưa i-ốt.
  • Ung thư tuyến giáp không biệt hóa: là loại tăng trưởng nhanh nhất trong tất cả các loại khối u tuyến giáp. Các tế bào ung thư lan rất nhanh sang các bộ phận khác của cơ thể.

ung-thu-tuyen-giap-5
Các phương pháp điều trị bệnh ung thư tuyến giáp

Tùy vào từng loại ung thư trên mà bác sĩ sẽ đưa ra phương pháp điều trị bệnh ung thư tuyến giáp phù hợp. Đó là:

  • Phẫu thuật: cắt bỏ tuyến giáp một phần hoặc toàn bộ, các tế bào bị ảnh hưởng, nạo vét hạch cổ. Bệnh nhân đã được phẫu thuật cắt giáp toàn bộ cần phải uống thuốc viên levothyroxin để bù lại lượng hormone giáp.
  • Điều trị I-131: Sau khi phẫu thuật, nếu bệnh nhân có di căn hạch cổ, bác sĩ có thể chỉ định điều trị bổ trợ bằng phương pháp I-131. Cho đồng vị phóng xạ I-ốt 131 vào cơ thể để tiêu diệt các tế bào ung thư còn sót lại.
  • Điều trị nội tiết: Phương pháp này sử dụng các loại thuốc như levothyroxin (T4) hoặc liothyronline (T3) nhằm thay thế hormone kích thích tuyến giáp TSH – 1 loại hormone của tuyến yên có tác dụng ức chế sự phát triển của tế bào lành tính và ác tính, giảm thiểu tỷ lệnh tái phát và di căn sang các tổ chức khác.

Phương pháp phòng tránh ung thư tuyến giáp an toàn

Để phòng bệnh ung thư tuyến giáp một cách hiệu quả, có thể áp dụng một số những biện pháp cụ thể như:

  • Tránh tiếp xúc với tia bức xạ khi còn quá nhỏ. Trước khi quyết định tiến hành chụp chiếu cho con, các bậc phụ huynh nên tham khảo ý kiến của bác sĩ.
  • Tự kiểm tra tại nhà bằng cách: Đứng trong phòng đủ sáng, sử dụng một chiếc gương soi, ngửa cổ ra sau rồi thực hiện kiểm tra xem có cục u nào xuất hiện hay không. Nếu gặp tình trạng khó nuốt, khàn giọng diễn ra trong thời gian dài thì cần đi thăm khám sớm.
  • Duy trì một chế độ ăn uống phù hợp, bổ sung trái cây và rau xanh trong khẩu phần ăn hàng ngày. Tránh lạm dụng các chất béo dư thừa, chịu khó vận động sẽ góp phần phòng chống bệnh ung thư tuyến giáp.

ung-thu-tuyen-giap-6
Phòng tránh bệnh ung thư tuyến giáp hiệu quả

Hy vọng với những kiến thức mà chúng tôi chia sẻ ở đây có thể giúp các bạn phần nào hiểu được nguyên nhân, các điều trị và phòng tránh kịp thời bệnh ung thư tuyến giáp. Chúc các bạn luôn khỏe mạnh!

Leave a Comment