Nguyên nhân, triệu chứng cách điều trị sốt xuất huyết ở trẻ an toàn

Chia sẻ kiến thức về bệnh sốt xuất huyết

Hiện nay trên thế giới có khoảng 2,5 tỷ người, ở hơn 100 quốc gia phải đối mặt với nguy cơ sốt xuất huyết. Ở Việt Nam, dịch sốt xuất huyết đang bùng phát và có diễn biến khá phức tạp. Riêng ở các tỉnh Tây Nguyên hiện hầu hết xuất hiện dịch ở hầu hết các huyện, đã ghi nhận khoảng hơn 7.400 trường hợp mắc bệnh trong đó có 4 bệnh nhân tử vong. Thông qua bài viết này nhằm cung cấp những thông tin cơ bản nhất về bệnh sốt xuất huyết, cách điều trị và phương pháp phòng tránh để bạn đọc cùng hiểu rõ về căn bệnh này.

Thế nào là bệnh sốt xuất huyết?

Sốt xuất huyết dengue (dengue hemorrhagic fever, DHF hay Sốt dengue (dengue fever, DF, đọc là đăng-gi), được tổ chức Y tế Thế giới (WHO) xếp vào nhóm bệnh đáng quan tâm nhất do muỗi lây truyền. Bệnh thường tập trung ở một số khu vực trên thế giới trong đó có Đông Nam Á. Tại Việt Nam đây bệnh sốt xuất huyết khá phổ biến thường tập trung tại khu vực miền Trung, Tây Nguyên và Nam Bộ. Hiện nay vẫn chưa tìm ra thuốc đặc trị cũng như vắc-xin phòng bệnh do vậy trong tình hình khí hậu biến đổi phức tạp, ý thức phòng tránh bệnh và các biện pháp dự phòng chưa được quan tâm đúng mức làm cho bệnh có dấu hiệu bùng phát và diễn biến phức tạp.

Thế nào là bệnh sốt xuất huyết?
Thế nào là bệnh sốt xuất huyết?

Biểu hiện nặng nhất của bệnh chính là hội chứng sốc dengue (dengue shock syndrome, DSS) gây ra bởi vi rút Dengue (chi Flavivirus, họ laviviridae). Vi rút này có 4 chủng huyết thanh khác nhau bao gồm: DEN-1, DEN-2, DEN-3 và DEN-4. Khi bệnh nhân nhiễm một chủng vi rút nào thì cơ thể sẽ sinh ra một miễn dịch suốt đời với chủng vi rút đó, có nghĩa là khi gặp phải chủng vi rút khác thì họ có thể mắc lại sốt xuất huyết.

Nguyên nhân gây sốt xuất huyết

Bệnh sốt xuất huyết hiện nay đang phát triển thành dịch lớn ở các thành phố lớn, phần lớn vì chúng ta không ý thức được nguyên nhân gây bệnh sốt xuất huyết dẫn đến không có phương pháp phòng tránh bệnh an toàn.

Bệnh sốt xuất huyết có nguyên nhân do người bệnh bị truyền vi rút dengua do muỗi cái thuộc chi Aedes đốt – cụ thể là Aedes aegypti – đây chính là trung gian truyền bệnh.

Nguyên nhân gây bệnh sốt xuất huyết
Nguyên nhân gây bệnh sốt xuất huyết

Muỗi đốt là nguyên nhân chính dẫn đến bệnh sốt sốt huyết

Khi muỗi cái Aedes hút máu của người mang virus dengue, sẽ ủ bệnh trong cơ thể muỗi trong khoảng thời gian từ 8-11 ngày. Sau đó chúng tiếp tục truyền bệnh bằng đốt những người khác. Chu trình này có thể được biểu diễn như sau: người mang vi rút dengua → muỗi → các thành viên khác trong cộng đồng.

Bên cạnh đó, hiện nay các nhà khoa học còn phát hiện thêm hai loài muỗi khác thuộc chi Aedes aegypti là Aedes aegypti queenslandensis – một loại muỗi ở Châu Phi, và Aedes aegypti formosus là sống ở các vùng nhiệt đới trong đó tập trung ở các khu đô thị cũng là trung gian truyền vi rút dengua.

Tóm lại, nguyên nhân chính gây ra bệnh sốt xuất huyết là do virut mà tác nhân mang virut đến cơ thể con người chủ yếu là muỗi. Từ đó bạn có thể hình dùng được phương pháp tránh bệnh sốt xuất huyết rồi chứ.

Đây là bệnh dễ lây lan trong cộng đồng vì vậy khi bệnh xuất hiện nếu không có biện pháp kiểm soát có thể bùng phát thành dịch lớn trong cộng đồng.

Dấu hiệu nhận biết sốt xuất huyết

Bệnh sốt xuất huyết hiện nay đang là dịch bùng phát, bênh dễ lây lan và có các dấu hiệu triệu chứng bệnh sốt xuất huyết dễ nhầm so với các bệnh do virut gây nên khác. Bạn hãy tìm hiểu kỹ các dấu hiệu nhận biết của bệnh sốt xuất huyết dưới đây.

Sốt dengue thể nhẹ hay còn gọi là sốt dengua cổ điển người bệnh thường không có biểu hiện rõ ràng, chủ yếu là ở người lần đầu nhiễm vi rút dengua, trong cơ thể chưa tồn tại miễn dịch với vi rút này.

Dấu hiệu triệu chứng nhận biết bệnh sốt xuất huyết
Dấu hiệu triệu chứng nhận biết bệnh sốt xuất huyết

Xuất huyết dưới da là triệu chứng điển hình của bệnh sốt xuất huyết

Bệnh sốt xuất huyết dengua chính là thể nặng của hội chứng sốc dengua thường gặp ở người tái nhiễm vi rút dengua khi cơ thể đã có sẵn miễn dịch hoặc được truyền miễn dịch (từ mẹ truyền sang con) vi rút này.

Biểu hiện của bệnh thường là: xuất hiện cơn sốt cao đột ngột, đau mỏi toàn thân, đầu đau dữ dội, khớp cơ đau mỏi, uể oải, mệt mỏi, chảy máu răng, chảy máu mũi, đau hốc mắt, đau tức vùng thượng vị, buồn nôn, tiêu chảy… đồng thời xuất hiện các nốt chấm xuất huyết dưới da.

Với bệnh sốt xuất huyết dengua, khi bước vào giai đoạn hạ sốt, tức là vào khoảng 2-5 ngày, ở một số bệnh nhân xuất hiện các triệu chứng nhiễm trùng đầu tiên và có thể mắc thêm một số nhiễm trùng khác dẫn đến hạ tiểu cầu cầu (< 100.000/mm³) và gây ra hiện tượng cô đặc máu. Kèm theo đó xuất huyết xuất hiện dưới da tự phát hoặc sau khi tiêm, có thể xuất huyết tiêu hóa hoặc chảy máu mũi, chảy máu chân răng. Nếu lá lách, gan lớn và đau có nghĩa bệnh diễn biến ở thể nặng. Có thể dẫn tới các biến chứng nguy hiểm như tràn dịch màng phổi, giảm lượng protein, các bệnh lý não tủy.

Bệnh được phân thành 4 mức độ khác nhau, bao gồm:

  • Độ I: xuất hiện hiện tượng co đặc máu, giảm tiểu cầ nhưng không có xuất huyết tự phát.
  • Độ II: hiện tượng giảm tiểu cầu cùng với cô đặc máu, có xuất huyết tự phát.
  • Độ III: kết hợp giảm tiểu cầu,  cô đặc máu và lưu thông máu không ổn định: mạch yếu, huyết áp kẹp (hiệu số huyết áp tâm thu – huyết áp tâm trương < 20 mm Hg), chân tay lạnh, tinh thần không minh mẫn, lú lẫn.
  • Độ IV: mức độ bệnh nặng nhất, tiểu cầu giảm mạnh,  cô đặc máu, biểu hiện sốc rõ ràng: bệnh nhân không có mạch ngoại biên, huyết áp = 0 mm Hg.

Nếu bệnh nhân được phát hiện và điều trị kịp thời thì bệnh sốt xuất nhanh lành và gần như không để lại biến chứng cho cơ thể.

Mắc sốt xuất huyết có nguy hiểm không?

Có rất nhiều người bị bệnh sốt xuất hiện trong mùa này, có nhiều người còn chủ quan khi không tìm hiểu kỹ về bệnh sốt xuất huyết. Ở bài viết này bạn sẽ có câu trả lời cho câu hỏi Bệnh sốt xuất huyết có nguy hiểm không?

Trên thực tế hiện nay, tỷ kệ mắc bệnh sốt xuất huyết trên toàn thế giới liên tục tăng mạnh, có khoảng 2,5 tỷ người – chiếm khoảng 30% dân số ở hơn 100 quốc gia tại các châu lục: Châu Mỹ, Châu Phi, phía Đông Địa Trung Hải, trong đó Tây Thái Bình Dương, Đông Nam Á là những khu vực chịu hậu quả nặng nề nhất.

Thực tế thì bệnh sốt xuất huyết có nguy hiểm không?
Thực tế thì bệnh sốt xuất huyết có nguy hiểm không?

Bệnh sốt xuất huyết là căn bệnh nguy hiểm vô cùng dễ lây lan phát tán thành dịch trong cộng đồng.

Mỗi năm ước tính có khoảng 390 triệu ca bệnh nhiễm vi rút dengue trên toàn thế giới, với khoảng 500.000 ca xảy ra biến chứng nặng và dẫn tới trên 25.000 ca tử vong trên toàn thế giới.

Tỷ lệ này quả thực thấy bệnh sốt xuất huyết vô cùng nguy hiểm, tính năng dễ lây lan phát tán thành dịch nên tốc độ nhiễm bệnh có thể tăng lên với tốc độ chóng mặt. Hệ luỵ của bệnh sốt xuất huyết thì vô cùng nặng nề ảnh hưởng rất lớn tới sức khoẻ và chất lượng cuộc sống của bạn và gia đình bạn.

Biểu hiện và mức độ bệnh ở mỗi người không giống nhau, có khi chỉ đơn giản là một hội chứng nhiễm vi rút không đặc hiệu, cũng có khi trở thành bệnh lý xuất huyết nghiêm trọng có thể gây đến tử vong. Theo thống kê, trong thời điểm dịch bùng phát số lượng những người có phản ứng nhạy cảm với bệnh chiếm khoảng 40-50% nhưng cũng có đạt tới 80-90%.

Mà bệnh sốt xuất huyết thì lại có phương pháp phòng tránh bệnh vô cùng đơn giản chỉ cần mỗi người trong cộng đồng ý thức được tầm quan trọng độ nguy hiểm của bệnh sốt xuất huyết thì đều có thể ngăn chặn bệnh tránh phát tán thành dịch diện rộng.

Cách điều trị sốt xuất huyết hiệu quả

Nếu chẳng may bạn hay trẻ nhỏ nhà bạn bị mắc phải bệnh sốt xuất huyết thì thật không may, bạn cần phải tìm hiểu kỹ về bệnh sốt xuất huyết và lựa chọn cho mình cách điều trị bệnh sốt xuất huyết hợp lý.

Trong điều trị bệnh sốt xuất huyết cần chú ý đến một số nguyên tắc sau:

Cách điều trị bệnh sốt xuất huyết an toàn
Cách điều trị bệnh sốt xuất huyết an toàn

Điều trị sốt xuất huyết bằng cách truyền dịch thông qua đường tĩnh mạch

– Phân cấp bệnh nhân điều trị:

+ Điều trị bệnh nhân sốt xuất huyết tại nhà

Với những bệnh nhân không cần truyền tĩnh mạch, cụ thể mắc bệnh ở Độ I, Độ II có khả năng bù nước bằng đường uống và không có xuất huyết quan trọng

+ Nhập viện điều trị trong thời gian ngắn (12-24 giờ)

Với những bệnh nhân bị bệnh sốt xuất huyết cần bù dịch thông qua đường tĩnh mạch, cụ thể là những bệnh nhân Độ I, Độ II không bù dịch bằng đường uống, có dấu hiệu đau tức gan, phù gan và tất cả những bệnh nhân độ III.

+ Nhập viện điều trị thời gian dài (>24 giờ)

Những bệnh nhân bị mắc bệnh sốt xuất huyết thuộc tiêu chuẩn nhập viện ngắn không đáp ứng được việc bù dịch, hoặc điều trị không có tiến triển. Những bệnh nhân Độ I, Độ II với cơ địa nhạy cảm dễ chuyển thành bệnh khác, nguy hiểm (tắc nghẽn phổi mãn, đái tháo đường…). Bệnh nhân Độ II, Độ III xảy ra xuất huyết nghiêm trọng. Và tất cả những bệnh nhân độ IV đều phải nhập viện điều trị trong thời gian dài.

Cách phân cấp điều trị trên chỉ mang tính chất gợi ý, trên thực tế việc điều trị phải tuân thủ nghiêm ngặt theo chỉ dẫn của bác sĩ.

Bạn cần phải tham khảo thật kỹ ý kiến của bác sĩ trong bất cứ trường hợp nào, tránh tình trạng chữa bệnh bằng kinh nghiệm của mình hay của người khác làm cho bệnh nặng lên. Đưa bệnh nhân bị mắc bệnh sốt xuất hiện đến cơ sở y tế gần nhất và điều trị theo liệu trình mà bác sĩ đề ra.

Phương pháp phòng bệnh sốt xuất huyết an toàn

Đang là mùa của bệnh sốt xuất huyết, các bậc cha mẹ cần phải có kiến thức để phòng chống bệnh sốt xuất huyết cho trẻ. Dưới đây là phương pháp phòng chống bệnh sốt xuất huyết hiệu quả nhất.

Phương pháp phòng tránh bệnh sốt xuất huyết
Phương pháp phòng tránh bệnh sốt xuất huyết

Tiêu diệt muỗi để phòng tránh sốt xuất huyết

Sử dụng Vắc xin để phòng bệnh sốt xuất huyết

Giống như bất kỳ một bệnh do vi rút gây ra, cách phòng chống bệnh sốt xuất huyết lý tưởng nhất chính là có một loại vắc xin phòng chống cả bốn loại huyết thanh do vi rút Dengua gây ra. Nhưng hiện tại thì loại vắc xin này vẫn đang trong quá trình nghiên cứu và thử nghiệm lâm sàng cho kết quả khả quan. Hi vọng trong thời gian tới, loại vắc xin này hoàn thiện sẽ góp phần không nhỏ phòng chống bệnh sốt xuất huyết Dengua.

Kiểm soát vật trung gian truyền bệnh sốt xuất huyết

Hiện nay, đây là phương pháp phòng tránh bệnh được áp dụng phổ biến và có hiệu quả nhất hiện nay. Việc tiêu diệt muỗi Aedes làm giảm đáng kể tỉ lệ mắc bệnh sốt xuất huyết dengua. Với hình thức rất đơn giản: làm sạch môi trường sống, đậy kín vậy dụng chứa nước, làm sạch nơi nước tù đọng. Có thể dùng các sinh vật khác thả vào nước tiêu diệt ấu trùng của muỗi hoặc phun dung dịch diệt muỗi quanh môi trường sống như cá vàng, giặt màn bằng dung dịch chứa chất diệt muỗi.

Bằng những hành động nhỏ và đơn giản nhất như mắc màn cẩn thận trước khi đi ngủ sẽ giúp chống được muỗi cho trẻ, đây là cách phòng tránh bệnh sốt xuất huyết do muỗi gây ra hiệu quả nhất mà bạn có thể áp dụng được ngay.

Ở những nước có điều kiện nóng ẩm, thuận lợi cho sự phát triển của muỗi như ở Việt Nam, mỗi người cần có ý thức phòng chống muỗi – nguồn lây lan vi rút dengua dẫn tới bệnh sốt xuất huyết.

Leave a Comment